Barcelona w jeden dzień. Od Sagrady Famílii po wzgórze Montjuïc
Barcelona w jeden dzień była początkiem wyprawy, którą opowiedziałem Wam trochę od końca. W Pirenejach już ze mną byliście, na najwyższy szczyt Andory też Was zabrałem, a przecież zanim ruszyliśmy w góry, po raz pierwszy postawiłem nogę w Hiszpanii. I od razu trafiła mi się Barcelona! Stolica Katalonii leży między Morzem Śródziemnym a wzgórzami Collseroli. Tego dnia oglądaliśmy ją z poziomu ulicy, znad wody i z zamkowego wzgórza. Oczywiście wszędzie z aparatem. Przy tylu fotograficznych przystankach nasz spacer miał tempo, które określiłbym jako zdecydowanie widokowe.

Fontanna na skrzyżowaniu Passeig de Gràcia i Gran Via de les Corts Catalanes, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone
Z lotniska obok Camp Nou
Na lotnisku wsiedliśmy do wynajętego busa. Za kierownicą Piotr Fejkiel z Gdzie Buty Poniosą, a za nim nasza wesoła kompania, gotowa wypatrywać wszystkiego, co ciekawe, po obu stronach drogi. Piotr był świetnym kierowcą. Mieć w obcym mieście kogoś, kto spokojnie ogarnia przejazd, podczas gdy reszta załogi przykleja nosy do szyb, to naprawdę wygodna sprawa. 🙂

Napis Barcino autorstwa Joana Brossy przy Plaça Nova w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Jednym z pierwszych widoków było Camp Nou. Stadion FC Barcelony oglądaliśmy z okien busa, w trakcie przebudowy. Niedługo potem zobaczyliśmy drugą słynną budowlę i kolejne żurawie. Zacząłem podejrzewać, że Barcelona lubi się przedstawiać przyjezdnym w roboczym ubraniu.

Fontanna Wallace’a przy dawnym kinie Comèdia, Passeig de Gràcia, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Po mieście oprowadzał nas Felipe, świetny przewodnik o polsko-indyjskich korzeniach, który mówił po polsku. Potrafił zwrócić uwagę na miejsce, które sami byśmy minęli. To dzięki niemu zapamiętałem zarówno historię wielkich schodów, których jeszcze nie było, jak i kilka małych rowków w murze, które przetrwały do naszych czasów. Z naszą ekipą i jej poczuciem humoru od razu dobrze się zgrał. 🙂

Zakrystia bazyliki Sagrada Família od strony fasady Męki Pańskiej, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Sagrada Família. Mój numer jeden w Barcelonie
Widziałem wcześniej mnóstwo zdjęć Sagrady Famílii, a na miejscu i tak zrobiła na mnie piorunujące wrażenie. Oglądaliśmy bazylikę z zewnątrz. Kiedy obchodziliśmy ją dookoła, co chwilę miałem ochotę od nowa fotografować całą budowlę. Fasada Narodzenia aż kipi od postaci i roślinnych detali. Od strony Męki Pańskiej kamienne figury i podpory portyku mają ostre, surowe kształty.

Zabudowa zespołu Palau Reial Major przy Plaça del Rei, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Tuż obok jest zakrystia z trójkątnymi oknami i napisami „Honor”, „Poder”, „Força”. A wysoko ponad tym wszystkim wieże, krzyż, gwiazda i żurawie. Za każdym razem, kiedy próbowałem zmieścić to w jednym kadrze, przydałoby się jeszcze kilka kroków do tyłu.

Wieże bazyliki Sagrada Família i żurawie budowlane, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Felipe opowiedział też o sporze wokół planowanych schodów przy fasadzie Chwały od strony Carrer de Mallorca. Na rysunku architekta łatwo rozmach takiego wejścia docenić. Po drugiej stronie prawdziwej ulicy stoją jednak domy, w których żyją ludzie. Przez ponad sto lat wokół świątyni rosło także miasto i dziś obie te historie spotykają się właśnie na tej ulicy.

Bazylika Sagrada Família od strony fasady Męki Pańskiej, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone
Antoni Gaudí żył w latach 1852–1926 i był jednym z najważniejszych twórców katalońskiego modernizmu. Budowę Sagrady Famílii rozpoczęto w 1882 roku według neogotyckiego projektu Francisca de Paula del Villara. Gaudí przejął ją rok później i nadał świątyni zupełnie inny kształt. W przyrodzie szukał zarówno wzorów, jak i rozwiązań konstrukcyjnych.
W projekcie wnętrza bazyliki kolumny rozgałęziają się jak drzewa, rozkładając ciężar sklepienia między kamienne konary. Ostatnie lata życia poświęcił tej budowie, a po śmierci spoczął w krypcie. Dopiero przy jego kamienicach zobaczyłem, ile z tej samej wyobraźni potrafił zmieścić w domu stojącym przy zwykłej ulicy.

Fasada dawnego kina Comèdia przy Gran Via i Passeig de Gràcia, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Passeig de Gràcia. Kamienna fala i smok na dachu
Zanim dotarliśmy do słynnych kamienic, przy Avinguda Diagonal wypatrzyliśmy łódź podwodną tkwiącą w otworze betonowej płyty. To pomnik Narcísa Monturiola z modelem jego Ictíneo. Autorem jest Josep Maria Subirachs, który tworzył także figury na fasadzie Męki Pańskiej Sagrady Famílii. Jeden rzeźbiarz połączył nam więc dwa przystanki, choć między łodzią podwodną a wieżami bazyliki trudno się na pierwszy rzut oka doszukać pokrewieństwa.

Pomnik Narcísa Monturiola z modelem Ictíneo, Avinguda Diagonal przy Carrer de Girona, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Na rogu Passeig de Gràcia i Carrer de Provença stanęliśmy pod Casa Milà, zwaną La Pedrera, czyli kamieniołomem. Gaudí zaprojektował ją dla Pere Milà i Roser Segimon. Jasna fasada faluje przez całą szerokość narożnika, a kute balustrady wyglądają jak splątane wodorosty. Przy każdym balkonie żelazo układa się trochę inaczej. Gdybym chciał sfotografować wszystkie, ekipa pewnie zdążyłaby dojść do portu… 🙂

Casa Milà, La Pedrera, przy Passeig de Gràcia w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Za tą kamienną falą kryje się pomysł równie ciekawy jak sama fasada. Ciężar budynku przenosi konstrukcja oparta na słupach, co dawało swobodę w rozplanowaniu mieszkań. Dwa dziedzińce wpuszczają światło w głąb domu. Na dachu kominy i wywietrzniki mają formy rzeźb, a niektóre przypominają głowy w hełmach. My przyglądaliśmy się kamienicy z ulicy i już stamtąd było widać, jak konsekwentnie Gaudí poprowadził falę od chodnika aż po dach.

Fontanna na Plaça de Catalunya na tle gmachu Banco de España, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Kilka przecznic dalej, przy Passeig de Gràcia 43, czekała Casa Batlló. Tu Gaudí dostał do przebudowy istniejącą kamienicę i w latach 1904–1906 zmienił ją nie do poznania. Fasada mieni się od kawałków szkła i ceramiki. Balkonowe balustrady kojarzą się z maskami, kamienne podpory przy wielkich oknach przypominają kości, a dach z ceramicznych łusek wygina się jak grzbiet smoka. Wieżyczkę z krzyżem często odczytuje się jako nawiązanie do legendy o św. Jerzym. Po obejrzeniu dachu z ulicy łatwo zrozumieć, skąd to skojarzenie.

Casa Batlló przy Passeig de Gràcia 43 w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
W Casa Batlló spodobał mi się też pomysł na doświetlenie wnętrza. W wewnętrznym dziedzińcu płytki są ciemniejsze u góry i jaśniejsze u dołu, gdzie dociera mniej słońca. To jeden z tych szczegółów, przy których najlepiej widać, jak Gaudí myślał o codziennym życiu mieszkańców. Nawet dobór koloru płytek miał swoją robotę do wykonania.

Casa Lleó Morera przy Passeig de Gràcia 35 w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Przy numerze 35 zatrzymała mnie Casa Lleó Morera. Jej rzeźbione balkony i narożna wieżyczka są dziełem Lluísa Domènecha i Montanera. Wystarczy przejść kilka kroków, żeby zobaczyć, jak odmiennie obaj twórcy rozumieli dekorację. Dalej, przy Gran Via, minęliśmy dawną Comèdię i zielony zdrój Wallace’a.

Fontanna Trzech Gracji na Plaça Reial w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Kopułę podtrzymują cztery kariatydy, a u dołu wystaje misa w kształcie muszli. Potem wyszliśmy na Plaça de Catalunya, między fontanny, gołębie i ludzi spieszących we wszystkie strony. W tle El Corte Inglés i Banco de España, a na placu czarny fortepian pokryty napisami. To właśnie fortepian zapamiętałem najlepiej.

Fortepian w przestrzeni publicznej na Plaça de Catalunya w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
La Rambla. Marilyn po jednej stronie, La Boqueria po drugiej
Z Plaça de Catalunya weszliśmy na La Ramblę. Kto by pomyślał, że jednym z pierwszych pytań na tym słynnym deptaku będzie to, skąd się wzięła Marilyn Monroe na balkonie? Felipe wyjaśnił, że to zaproszenie do Muzeum Erotyki, dokładnie naprzeciwko wejścia na targ. Jedni patrzyli w górę, drudzy na stragany. Nasza grupa miała więc zajęcie po obu stronach ulicy.

Wejście do Mercat de Sant Josep de la Boqueria od strony La Rambli, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Do La Boquerii, czyli Mercat de Sant Josep, wchodzi się pod metalowym portalem z herbem Barcelony. Handlowano w tej okolicy już w średniowieczu, a budowę targu w obecnym miejscu rozpoczęto w 1840 roku. Po oglądaniu kamiennych fasad przyjemnie było na chwilę zmienić temat na jedzenie. Na takim targu przejście kilkunastu metrów zajmuje mi mniej więcej tyle, co obejście porządnego punktu widokowego. Co chwilę jest powód, żeby przystanąć.

Szyld i herb nad wejściem do La Boquerii w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Barri Gòtic. Rozeta, Barcino i ślady po nożach
Z La Rambli odbiliśmy w uliczki starego miasta. Przy Santa Maria del Pi najpierw spojrzałem na wielką rozetę nad gotyckim portalem. Potem w pobliskiej witrynie wypatrzyłem caganera, figurkę z katalońskiej szopki, którą rozpoznaje się po opuszczonych spodniach. Gotycka rozeta i caganer w odstępie kilku zdjęć. Takie zestawienia w Barcelonie wyjątkowo mi się podobały.

Figurki caganer w witrynie w Barri Gòtic, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Na Plaça Nova wielkie litery Joana Brossy układają się w słowo Barcino, rzymską nazwę miasta. Na tle dawnych murów wyglądają trochę jak rozsypane czcionki, po których można przejść wzrokiem od jednej epoki do drugiej. Tuż obok wznosi się katedra św. Krzyża i św. Eulalii. Jej gotycki korpus pochodzi ze średniowiecza, a bogata fasada od strony Pla de la Seu jest późniejsza, neogotycka. To właśnie jest katedra Barcelony. Gaudí pracował przy Sagradzie Famílii, bazylice, od której zaczęliśmy spacer.

Fasada katedry św. Krzyża i św. Eulalii, Pla de la Seu, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Przy katedrze minęliśmy wejście do Museu Frederic Marès. Potem przy Carrer dels Comtes, naprzeciwko Palau del Lloctinent, Felipe pokazał nam podłużne rowki w kamieniach muru katedry. Przez lata ostrzono tu noże, przesuwając ostrzem po kamieniu. Ślady widać na jednym z moich zdjęć. Sam pewnie zadarłbym głowę w stronę wież i przeszedł dalej. A tu proszę, kawałek ściany opowiedział nam coś o codziennym życiu dawnej Barcelony.

Wejście do Museu Frederic Marès w Barri Gòtic, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Na Plaça del Rei otoczyły nas mury dawnego pałacu królewskiego, Palau Reial Major, i kaplicy Santa Àgata. Na Plaça de Sant Jaume naprzeciw siebie stoją ratusz i Palau de la Generalitat- władz Katalonii. Nad balkonem pałacu wypatrzyliśmy św. Jerzego na koniu. Po spotkaniu ze smokiem na dachu Casa Batlló miło było wreszcie spotkać i jego przeciwnika.

Gotycka fasada bazyliki Santa Maria del Pi przy Plaça del Pi, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Na Plaça Reial były palmy, arkady i Fontanna Trzech Gracji. Po obu stronach fontanny stoją latarnie młodego Gaudíego, ustawione tu w 1879 roku. Na jednej sfotografowałem skrzydlaty hełm na szczycie. Po bazylice i kamienicach aż się uśmiechnąłem, że tym razem, żeby zobaczyć dzieło Gaudíego, wystarczyło podejść do latarni.

Latarnia projektu Antoniego Gaudíego na Plaça Reial w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Kolumb i Port Vell
Na dolnej La Rambli minęliśmy pomnik Frederica Solera, katalońskiego dramaturga zwanego Pitarrą, oraz zielony kiosk Museu de Cera, czyli muzeum figur woskowych. Deptak wyprowadził nas pod kolumnę Krzysztofa Kolumba przy Portal de la Pau. Wzniesiono ją na wystawę światową w 1888 roku. Sam Kolumb mógł sobie spoglądać w dal, a ja przez dobrą chwilę fotografowałem jednego z lwów u jego podstawy.

Mury i wieże przy Plaça Nova w Barri Gòtic, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Wokół placu sfotografowaliśmy dawną komorę celną, Gobierno Militar i ozdobną fasadę historycznego gmachu Port de Barcelona. Kładką Rambla de Mar poszliśmy w stronę Maremagnum. Nad wodą falowały balustrady, obok stały jachty, dalej widać było wieże kolejki linowej i hotel W Barcelona w kształcie żagla. Z kładki odwróciłem się w stronę miasta. Kolumna Kolumba, portowe gmachy i marina zmieściły się w jednym zdjęciu. Lubię takie kadry. Po powrocie wystarczy na nie spojrzeć i od razu wiadomo, skąd się przyszło.

Widok z kładki Rambla de Mar na Portal de la Pau i marinę Port Vell, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Nad portem zobaczyliśmy jeszcze Cap de Barcelona, popartową twarz Roya Lichtensteina przy Passeig de Colom. Wielkie czerwone kropki i niebieskie linie widać z daleka. Rzeźba powstała w związku z igrzyskami olimpijskimi z 1992 roku, a kolorowa mozaika na jej powierzchni przypomniała mi to, co rano oglądaliśmy na fasadzie Casa Batlló. Zupełnie inny artysta, inna epoka i znowu miałem ochotę podejść bliżej, żeby zobaczyć, jak to zrobiono.

Cap de Barcelona Roya Lichtensteina przy Passeig de Colom, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Montjuïc. Barcelona wreszcie pod nogami
Na koniec zostawiliśmy sobie wzgórze zamkowe Montjuïc. Przy Plaça de la Sardana kamienne postacie trzymają się za ręce w kręgu. Pomnik katalońskiego tańca autorstwa Josepa Cañasa zastaliśmy za ogrodzeniem konserwatorskim. Stąd podeszliśmy dalej już pieszo przez piękny park. W pobliskich Jardins del Mirador de l’Alcalde woda spływała po kamiennych stopniach między palmami. Na wzgórzu wpadł mi też w oko pomnik Juana Manuela Durána, członka załogi wodnosamolotu Plus Ultra, którym w 1926 roku przeprawiono się przez Atlantyk.

Monument a la Sardana na Plaça de la Sardana, Montjuïc, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Przy Castell de Montjuïc sfotografowałem stare działo na obrotowej podstawie, zieloną fosę i kamienny most prowadzący do bramy. Początki fortu sięgają XVII wieku, kiedy wokół dawnej wieży obserwacyjnej wzniesiono umocnienia. Ze wzgórza dobrze widać, dlaczego wybrano to miejsce. W dole leżą baseny portowe, nabrzeża i podejście od morza. Wielki prom GNV wyglądał z góry znacznie skromniej, a żaglówki na otwartej wodzie przypominały jasne kreski. Dwie stalowe wieże nad portem to Torre Jaume I i Torre de Sant Sebastià, które widzieliśmy już znad wody.

Port Vell, wieże kolejki linowej i Morze Śródziemne widziane z Montjuïc, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Po drugiej stronie wzgórza rozciągała się Barcelona. Nad dachami wyrastały trzy ceglane kominy dawnej elektrowni, dalej błyszczące Torre Glòries, a pośród całej tej zabudowy znów odnalazłem Sagradę Famílię. Kilka godzin wcześniej zadzierałem głowę pod jej murami, teraz wypatrywałem tych samych wież z drugiego końca miasta.

Wejście do Palau de la Generalitat przy Plaça de Sant Jaume, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
W innym kierunku horyzont zamykało pasmo Collseroli z Tibidabo. To były boskie widoki! Człowiek obiecuje sobie, że zrobi jeszcze jedną panoramę, przesuwa się o kilka kroków i już wie, że znowu nic z tej obietnicy nie będzie. Z gór znam to aż za dobrze.

Panorama Barcelony z Montjuïc z Sagradą Famílią, trzema kominami dawnej elektrowni i Torre Glòries. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Co jeszcze chciałbym zobaczyć w Barcelonie?
Gdybym miał tu drugi dzień, zacząłbym od wnętrza Sagrady Famílii. Chciałbym wreszcie zobaczyć, jak światło przechodzi przez witraże i pada na te rozgałęzione kolumny. Potem poszedłbym do Parku Güell, żeby obejrzeć mozaikową ławkę, kolorowego smoka i widok na miasto z jeszcze innej strony. Z przyjemnością wróciłbym też do Domènecha i Montanera. Po Casa Lleó Morera ciekawią mnie jego Palau de la Música Catalana i dawny kompleks szpitalny Sant Pau.

Kiosk Museu de Cera przy dolnej La Rambli w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Na osobny spacer zostawiłbym El Born z bazyliką Santa Maria del Mar i Museu Picasso, a na koniec Barcelonetę i kawałek drogi wzdłuż morza. I jeszcze Tibidabo, bo skoro już tego dnia wypatrywałem go na horyzoncie, następnym razem chętnie spojrzałbym z niego w stronę Montjuïc. Jak widać, z drugiego dnia w Barcelonie szybko zrobiłby mi się trzeci… 🙂

Kamienny most nad fosą i główna brama Castell de Montjuïc w Barcelonie. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone
Czytaj dalej
Jeśli lubicie wyprawy, na których obok gór jest czas na stare miasta, zamki i spacery nad wodą, zajrzyjcie też do mojej relacji ze zwiedzania Księstwa Andory, na Monte Titano i do San Marino albo na spacer po Trogirze, jednej z pereł Chorwacji.

Pomnik Krzysztofa Kolumba przy Portal de la Pau, Barcelona. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Z Barcelony między winnice i dalej w Pireneje
Ze wzgórza zamkowego ruszyliśmy w stronę Andory i po zachodzie słońca dotarliśmy do uroczej, kamiennej hacjendy pod Barceloną, pośród winnic. Po całym dniu ulicznego gwaru dobrze było zwolnić. W pamięci został mi oświetlony dom, ławki pod ścianą i żwirowy dziedziniec. Piotr dowiózł nas na miejsce, a ja wreszcie mogłem schować aparat. Oczywiście dopiero po zrobieniu jeszcze jednego zdjęcia hacjendy. 🙂

Kamienna hacjenda pośród winnic pod Barceloną, nasz nocleg w drodze do Andory. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
A co było dalej, część z Was już czytała. Najpierw ruszyliśmy na Coma Pedrosa, najwyższy szczyt Andory. Potem przyszła kolej na graniczną grań, Pic de l’Étang Fourcat i jeziora Tristaina, a na koniec znalazł się też czas na zwiedzanie Andory, od stolicy po punkt widokowy Roc del Quer. W tamtych opowieściach byliśmy już w Pirenejach. Tutaj wróciliśmy do dnia, od którego zaczęła się cała wyprawa.

Historyczny gmach Port de Barcelona przy Portal de la Pau. Fot. Marek Owczarz, archiwum własne. Prawa zastrzeżone.
Jeśli lubicie podróżować ze mną po górach i czasem zaglądać do miast po drodze, możecie postawić Marcogorowi kawę na BuyCoffee. W ten sposób wspieracie powstawanie kolejnych relacji. Dziękuję!
Pod tekstem czeka galeria. Zapraszam Was jeszcze raz pod wieże Gaudíego, do kamienic przy Passeig de Gràcia, nad morze i na Montjuïc. Przy katedrze zaś wypatrujcie śladów po nożach…
Z górskim pozdrowieniem
Marcogor

