Zdjęcie, którego nie zrobiłem – Kroniki Ducha Gór XVI

Dzień powoli zbliżał się do końca, ale nasza wędrówka przez Tatry jeszcze trwała. Za nami było wiele godzin marszu, zmęczone nogi coraz częściej przypominały o swoim istnieniu, a słońce schodziło coraz niżej nad górskimi graniami. Przed nami pozostawała długa droga, która miała zakończyć się dopiero nocą.

To właśnie o tej porze góry potrafią być najpiękniejsze. Światło staje się łagodniejsze, skały nabierają ciepłych barw, a cienie wydłużają się na zboczach. Zwykły krajobraz potrafi nagle zamienić się w obraz, obok którego trudno przejść obojętnie.

Dla mnie takie chwile zawsze oznaczały jedno: trzeba wyciągnąć aparat!

Sięgnąłem po niego i nacisnąłem przycisk. Bez rezultatu. Spróbowałem ponownie. Ekran pozostał ciemny.

Bateria się wyczerpała.

Nie był to może koniec świata, ale dla człowieka, który od lat fotografował niemal każdy piękniejszy zakątek gór, stanowiło to prawdziwą katastrofę. A przynajmniej tak mi się wtedy wydawało.

Przede mną rozciągały się wspaniałe widoki, światło zmieniało się z każdą minutą, a ja mogłem tylko patrzeć.

I właśnie wtedy usłyszałem znajomy głos.

– Coś się stało, Marcogorze?

– Stało się! Bateria mi padła!

– W nogach?

– W aparacie! Nie żartuj sobie, Duchu Gór!

– Pytam, bo wyglądasz, jakbyś właśnie stracił połowę swojej wyprawy.

– A trochę tak się czuję. Popatrz tylko na te kolory! Na te oświetlone granie! Przecież to są gotowe obrazy! A ja nie mogę zrobić ani jednego zdjęcia!

– Dziwne. Patrzę w tę samą stronę i wszystko widzę.

– Bardzo zabawne!

Schowałem aparat do plecaka, choć jeszcze przez chwilę miałem ochotę spróbować go uruchomić. Jakby od samego naciskania przycisku mogła pojawić się odrobina energii.

Duch Gór najwyraźniej doskonale się bawił.

– Ile zdjęć zrobiłeś dzisiaj?

– Nie liczyłem.

– Sto?

– Możliwe.

– Dwieście?

– Nie przesadzaj.

– Czyli więcej?

Uśmiechnąłem się mimo irytacji.

– Wiesz przecież, że lubię fotografować.

– Wiem. Zastanawiam się tylko, dlaczego tak bardzo martwisz się kilkoma zdjęciami, których nie zrobisz, skoro masz już tyle innych.

– Bo każde jest inne. Każdy widok, każde światło, każda chwila. Nie da się ich powtórzyć. Nawet kiedy wrócę tutaj kiedyś, nie zobaczę dokładnie tego samego.

– A więc nie chodzi tylko o fotografię?

Zastanowiłem się.

Rzeczywiście, przez lata aparat stał się niemal nieodłączną częścią moich górskich wędrówek. Fotografowałem szczyty, doliny, schroniska, samotne drzewa, kwiaty rosnące przy ścieżce. Czasami zatrzymywałem się co kilkanaście kroków, bo za kolejnym zakrętem dostrzegałem coś, czego zwyczajnie szkoda było nie uwiecznić.

Ale przecież nie robiłem tego wyłącznie dla siebie.

Po powrocie do domu wybierałem najpiękniejsze kadry, układałem galerie, pisałem relacje. Chciałem pokazać innym miejsca, które mnie zachwyciły. Podzielić się widokami z ludźmi, którzy nigdy tam nie byli albo z różnych powodów nie mogli już wyruszyć na podobną wyprawę.

Zdjęcia pozwalały mi zabrać czytelników w góry.

– Duchu Gór, chyba najbardziej żałuję tego, że nie będę mógł nikomu pokazać, jak pięknie było tutaj pod koniec dnia.

– A opowiedzieć nie możesz?

– Mogę. Tylko wiesz, jak to jest. Napiszę, że skały miały złocisty kolor, że nad granią przesuwały się ostatnie promienie słońca, że dolina tonęła już w cieniu. Ale czy ktoś zobaczy dokładnie to, co ja?

– A kiedy pokazujesz fotografię, widzi dokładnie to samo?

– Przynajmniej coś bardzo podobnego.

– Naprawdę?

Spojrzałem na niego.

– Do czego zmierzasz?

– Do tego, że pokazujesz ludziom obraz, ale nie możesz przekazać im całego dnia, który do niego prowadził. Nie poczują zmęczenia twoich nóg ani radości po trudnym podejściu. Nie usłyszą wszystkich rozmów, nie poznają myśli, które towarzyszyły ci po drodze. Zobaczą fotografię. Piękną, być może. Ale tylko fragment tego, co przeżyłeś.

– To prawda. Jednak bez zdjęć moja opowieść byłaby uboższa.

– Zgadzam się.

Popatrzyłem na niego ze zdziwieniem.

– Zgadzasz się? Tak po prostu?

– A czego oczekiwałeś?

– Że zaraz zaczniesz przekonywać mnie, abym odłożył aparat i nauczył się cieszyć chwilą.

Duch Gór roześmiał się cicho.

– Marcogorze, gdybym chciał oduczyć cię fotografowania, musiałbym rozmawiać z tobą chyba przez następne trzydzieści lat!

Roześmiałem się również.

– I pewnie niczego byś nie wskórał!

– Wiem. Dlatego nawet nie próbuję.

Szliśmy dalej. Światło zmieniało się coraz szybciej. Co chwilę dostrzegałem nowy kadr, który aż prosił się o fotografię. Raz była to skalna ściana rozświetlona ostatnim blaskiem, innym razem odległe szczyty układające się warstwami na horyzoncie.

Kilka razy odruchowo sięgałem do plecaka.

I za każdym razem przypominałem sobie, że aparat jest bezużyteczny.

– Wiesz, co jest najgorsze? – odezwałem się w końcu. – Że pewnie jutro będę pamiętał przede wszystkim te zdjęcia, których nie zrobiłem.

– Możliwe.

– Tylko tyle masz mi do powiedzenia?

– A czego jeszcze potrzebujesz?

– Jakiejś mądrej rady!

– Na rozładowaną baterię?

– Nie! Na tę moją złość!

– Następnym razem zabierz zapasową.

Parsknąłem śmiechem.

– No pięknie! Tyle lat chodzę po górach, żeby usłyszeć od Ducha Gór poradę ze sklepu fotograficznego!

– Czasami najprostsze rady są najlepsze.

Przez chwilę szliśmy bez słowa.

Potem sam wróciłem do naszej rozmowy.

– Ale wiesz, Duchu Gór, jest w tym wszystkim coś jeszcze. Czasami patrzę na swoje stare fotografie i widzę miejsca, które niemal zapomniałem. Wystarczy jedno zdjęcie i wszystko wraca. Dlatego tak bardzo zależy mi na utrwalaniu tych chwil.

– Rozumiem. Fotografia pomaga ci otworzyć dawno zamknięte drzwi.

– Właśnie!

– Ale czy wszystkie drzwi muszą mieć klucz?

Nie odpowiedziałem od razu.

– Nie wiem. Chyba nie.

– Więc może niektóre chwile zostaną z tobą w inny sposób. Nie lepszy ani gorszy. Po prostu inny.

Nie próbowałem już dyskutować. Zresztą wcale nie przestałem żałować utraconych kadrów. Nadal chciałem mieć te zdjęcia i gdybym tylko mógł, zrobiłbym je bez najmniejszego wahania.

Ale kiedy później zapadła noc i wędrówka dobiegła końca, pomyślałem o naszej rozmowie.

Miałem w aparacie wiele fotografii z tamtego dnia. Czekały na przejrzenie, wybranie najlepszych i pokazanie światu. Z pewnością znajdą się wśród nich takie, do których będę wracał po latach.

A jednak spośród wszystkich widoków najczęściej przypominałem sobie właśnie te ostatnie, oglądane już z rozładowanym aparatem.

I do dziś trochę żałuję, że nie mam ich na zdjęciach.

Bo przecież nawet Duch Gór nie przekona mnie, że piękne fotografie są niepotrzebne.

Ale jedno mu przyznam.

Kiedy po latach wracam myślami do tamtej wędrówki, wciąż widzę te obrazy przed oczami.

I chyba nawet nie potrzebuję do tego aparatu.

PS. Przez lata górskich wędrówek zrobiłem tysiące fotografii. Każda galeria jest dla mnie osobną historią, zapisem drogi, spotkań i zachwytów. A jednak czasami najbardziej pamiętamy te chwile, których nie udało się uwiecznić. Czy Wam również zdarzyło się kiedyś zobaczyć coś wyjątkowego, a później żałować, że nie macie żadnego zdjęcia?

„Kroniki Ducha Gór. Rozmowy z Marcogorem” rodzą się właśnie z takich doświadczeń. Z prawdziwych wędrówek, wspomnień i pytań, które czasem pojawiają się dopiero po powrocie do domu.

Jeśli lubisz te opowieści i chciałbyś poznać pozostałe rozmowy z Duchem Gór, zapraszam do całego cyklu:

Kroniki Ducha Gór. Rozmowy z Marcogorem – wszystkie Księgi

A jeśli te historie są Ci bliskie i chciałbyś wesprzeć powstawanie kolejnych Ksiąg oraz przyszłej książki, możesz postawić Marcogorowi symboliczną kawę. Każdy taki gest jest dla mnie piękną motywacją do dalszego pisania. 😊

Z górskim pozdrowieniem

Marcogor